نود کامل یا گره کامل، نرم‌افزاری است که روی یک رایانه اجرا می‌شود و تراکنش‌ها و بلاک‌های یک شبکه را طبق قواعد آن بررسی می‌کند. اگر داده‌ای با این قواعد سازگار نباشد، نود آن را معتبر نمی‌داند؛ حتی اگر رایانه دیگری داده را برایش فرستاده باشد. این توانایی به کاربر اجازه می‌دهد اطلاعات بلاک چین را با نود خودش بررسی کند و برای هر پرسش به پاسخ یک سرویس بیرونی وابسته نباشد.
در این مقاله چه می‌خوانیم؟
«کامل» به شیوه اعتبارسنجی اشاره دارد و الزاماً به معنی نگهداری همیشگی تمام داده‌های تاریخی نیست. مقدار اطلاعاتی که نود ذخیره می‌کند و روش همگام‌سازی آن به شبکه و نرم‌افزار انتخابی بستگی دارد. نود کامل همچنین نام یک ارز یا توکن نیست و داشتن آن به‌تنهایی به معنی استخراج، اعتبارسنجی بلاک‌های تازه یا دریافت پاداش نیست.
نود کامل چگونه کار می‌کند؟
نرم‌افزار نود ابتدا به رایانه‌های دیگر شبکه وصل می‌شود و داده‌های لازم را می‌گیرد. هنگام همگام‌سازی، بلاک‌ها و وضعیت شبکه را مطابق روش پشتیبانی‌شده در همان نرم‌افزار بررسی می‌کند. سپس داده‌های تازه‌ای را که دریافت می‌کند با قواعد پروتکل می‌سنجد. این قواعد، از جمله شرایط معتبر بودن تراکنش و بلاک، در هر شبکه تعریف می‌شوند و به مکانیزم اجماع آن وابسته‌اند.
نودهای کامل معمولاً در شبکه همتا به همتا با یکدیگر ارتباط دارند. بسیاری از آن‌ها تراکنش‌ها و بلاک‌های معتبر را به نودهای دیگر می‌رسانند یا داده‌های موردنیاز کاربران سبک‌تر را در اختیارشان می‌گذارند. با این حال، میزان خدمتی که یک نود به دیگران می‌دهد به تنظیمات و وضعیت اتصال آن بستگی دارد. برای نمونه، نودی که هنوز همگام‌سازی‌اش تمام نشده است، داده‌های تازه شبکه را از همان جایگاهی که یک نود به‌روز دارد بررسی نمی‌کند.
روش آغاز همگام‌سازی هم در همه شبکه‌ها یکسان نیست. بعضی نودها تاریخچه را از ابتدا بررسی می‌کنند و بعضی روش‌ها بررسی را از یک نقطه پذیرفته‌شده نزدیک‌تر به زمان حال آغاز می‌کنند. بنابراین برای فهمیدن سطح اتکای یک نود به داده‌های اولیه، باید روش همگام‌سازی آن را شناخت.
یک مثال ساده
فرض کنید سارا برای دریافت یک پرداخت، کیف پولش را به نود کامل خود وصل کرده است. فرستنده می‌گوید تراکنش را ارسال کرده و شناسه آن را در اختیار سارا می‌گذارد. نود سارا می‌تواند داده تراکنش و بلاکی را که احتمالاً آن را دربر می‌گیرد، از شبکه دریافت کند و اعتبارشان را طبق قواعد همان شبکه بسنجد. اگر بلاک یا تراکنش نامعتبر باشد، صرف دیدن آن در پیام یک رایانه دیگر برای پذیرش پرداخت کافی نیست.
اگر نود سارا هنوز به وضعیت فعلی شبکه نرسیده باشد، ممکن است پرداخت تازه را نبیند. در این مثال، سارا باید صبر کند تا همگام‌سازی پیش برود و سپس وضعیت تراکنش را دوباره بررسی کند. این مثال فقط شیوه بررسی مستقل داده را نشان می‌دهد؛ تعداد تأییدهای مناسب یا زمان نهایی شدن پرداخت در شبکه‌های مختلف فرق دارد.
کاربردهای عملی
یکی از کاربردهای نود کامل، وصل کردن کیف پول به منبع داده‌ای است که خود کاربر اداره می‌کند. در این حالت، کیف پول برای پرسیدن وضعیت تراکنش‌ها و موجودی، کمتر به ارائه‌دهنده یک سرویس عمومی وابسته می‌شود. این کار می‌تواند افشای پرسش‌های کیف پول به آن سرویس را کاهش دهد، هرچند به‌تنهایی حریم خصوصی کامل ایجاد نمی‌کند.
توسعه‌دهندگان نیز می‌توانند برنامه‌های خود را برای خواندن داده‌های شبکه به نودشان وصل کنند. برخی نودهای کامل به درخواست نودها یا کاربران سبک‌تر پاسخ می‌دهند و در پخش داده‌های معتبر مشارکت می‌کنند. بررسی مستقل قواعد، برای کسی که می‌خواهد پرداخت دریافتی یا داده مورد استفاده برنامه‌اش را خودش ارزیابی کند، کاربرد دارد. راه‌اندازی نود برای استفاده شخصی لزوماً به معنی مشارکت در تولید بلاک نیست.
محدودیت‌ها و تفاوت با نودهای دیگر
اجرای نود کامل به فضای ذخیره‌سازی، توان پردازش، پهنای باند و زمان همگام‌سازی نیاز دارد. مقدار این منابع به شبکه، نرم‌افزار و تنظیمات بستگی دارد. اتصال ناپایدار یا خاموش بودن طولانی دستگاه می‌تواند نود را از وضعیت تازه شبکه عقب بیندازد. نگهداری نرم‌افزار و بررسی تنظیمات نیز بر عهده فردی است که نود را اجرا می‌کند.
نود سبک معمولاً داده کمتری دریافت می‌کند و برای بخشی از اطلاعات موردنیازش به نودهای دیگر رجوع می‌کند. از سوی دیگر، نود آرشیوی داده‌های تاریخی بیشتری را برای پرس‌وجوهای گذشته نگه می‌دارد. نود کامل ممکن است پس از اعتبارسنجی، بخشی از داده‌های قدیمی را برای صرفه‌جویی در فضا حذف کند؛ پس برای دسترسی فوری به همه وضعیت‌های تاریخی، باید قابلیت‌های همان نود را بررسی کرد. همچنین اعتبارسنجی مستقل داده‌های شبکه، خطاهای کیف پول، از دست رفتن کلید خصوصی یا خطرهای امنیتی دستگاه را برطرف نمی‌کند.
